De keuze van de Europese Commissie om Portugal op te nemen in de nieuwe zogenaamde "Energy Highways" is, zonder overdrijving, een van de belangrijkste nieuwtjes voor de Portugese economie van de afgelopen jaren. Niet alleen vanwege de investering die ermee gemoeid is, maar ook vanwege de strategische positie die wordt erkend in het nieuwe Europese energiesysteem.

We hebben het over twee kritieke infrastructuren. De nieuwe elektrische verbindingen over de Pyreneeën die het Iberisch schiereiland eindelijk stevig met de rest van Europa zullen verbinden. En, misschien nog wel doorslaggevender, de waterstofcorridor die Portugal met Duitsland zal verbinden, dwars door Spanje en Frankrijk. Een echte Europese energie-as waar Portugal niet langer aan de periferie ligt, maar aan de oorsprong.

Al jaren wordt er gesproken over het potentieel van groene waterstof in Portugal. Er zijn projecten aangekondigd, clusters gepland, aanvragen bij het RRP voorbereid. Velen waren vol verwachting, sommigen vertraagden, anderen wachtten op duidelijke signalen uit Europa. Dat signaal is nu aangekomen. En hij is aangekomen met maximale status. Project van gemeenschappelijk Europees belang, met politieke prioriteit, institutionele steun en directe toegang tot EU-financiering.

Dit verandert alles.

Portugal is niet langer alleen een producent van hernieuwbare elektriciteit, maar wordt een strategische leverancier van koolstofarme energie voor Centraal-Europa. Met zon, wind, geïnstalleerde capaciteit, politieke stabiliteit en nu gegarandeerde fysieke verbindingen wordt het land onderdeel van de ruggengraat van de nieuwe Europese energiezekerheid.

De stroomstoring op het Iberisch schiereiland van een paar maanden geleden diende als waarschuwing. Onze interconnectie met de rest van de Europese Unie is nog steeds minder dan 3%. Het doel is om 15% te bereiken in 2030. Deze nieuwe interconnecties zijn het directe antwoord op deze kwetsbaarheid. Meer verbindingen betekent meer veerkracht, minder risico's, minder afhankelijkheid van fossiele brandstoffen en lagere energiekosten voor bedrijven en huishoudens.

Maar er is hier iets dat nog dieper gaat. Dit besluit van de Europese Commissie legitimeert definitief de rol van Portugal als exporteur van groene energie. We hebben het niet meer alleen over het consumeren van hernieuwbare energie, we hebben het over het produceren om de Europese industrie te bevoorraden, in het bijzonder Duitsland, dat wanhopig schone energie nodig heeft om niet aan concurrentievermogen in te boeten.

Deze waterstofcorridor is in de praktijk een nieuwe groene pijpleiding. Een gaspijpleiding van de toekomst.

En deze stap kan nu veel van de projecten die in de ijskast stonden nieuw leven inblazen. Waterstofproductiecentra, industriële hubs, investeringen in elektrolysers, logistieke en havenclusters. Met een energiesnelweg voor de deur is dit allemaal weer economisch zinvol.

De Europese Commissie heeft al duidelijk gemaakt dat deze projecten versnelde vergunningen, verbeterde beleidscoördinatie en financiering zullen krijgen via de Connecting Europe Facility, die al miljarden heeft geïnvesteerd en in het volgende financiële kader over bijna 30 miljard zal beschikken. Dit zijn geen vage beloften. Het gaat om geld, deadlines en politieke prioriteit.

Voor Portugal heeft deze beslissing een directe impact op de industrie, het aantrekken van buitenlandse investeringen, het creëren van gekwalificeerde werkgelegenheid en het versterken van de nationale energiesoevereiniteit. We zijn van afhankelijke naar leverancier gegaan. Van consumenten naar strategische producenten.

Na zoveel jaren praten over energie, technologie, buitenlandse investeringen, industrie en energietransitie, bevestigt dit nieuws wat ik heb verdedigd. Portugal is niet alleen een goede leerling van Europa. Portugal wordt een energiepijler van Europa.

En als energie verandert, verandert de economie mee.